Wieniec i słupy żelbetowe to miejsca, przez które z muru z betonu komórkowego najłatwiej ucieka ciepło. Kształtki U pozwalają wykonać te elementy bez tradycyjnego deskowania i bez odsłaniania betonu na licu ściany. Dzięki temu jeden materiał obejmuje całą przegrodę, a wykończenie staje się prostsze.
Z tego artykułu dowiesz się
- czym jest kształtka U i jak działa jako szalunek tracony,
- gdzie stosuje się kształtki U na budowie domu,
- jak ograniczają one mostek termiczny na wieńcu,
- jak dobrać kształtki do grubości i gęstości ściany.
Kształtki U to prefabrykowane elementy z betonu komórkowego w kształcie litery U, które służą jako szalunek tracony. Najczęściej wykonuje się w nich wieńce stropowe i słupy żelbetowe. Otaczają one zbrojony beton warstwą betonu komórkowego, co ogranicza mostek termiczny i ułatwia tynkowanie.
Czym jest kształtka U i jak działa jako szalunek tracony
Kształtka U ma przekrój przypominający literę U. W środku znajduje się podłużne wgłębienie, w które układa się zbrojenie i wlewa beton. Sama kształtka pełni rolę szalunku traconego, czyli formy, która zostaje w ścianie na stałe.
Ważna jest przy tym jedna rzecz. Kształtka nie przenosi obciążeń konstrukcyjnych. Nośną funkcję pełni zbrojony beton wylany w środku, a element z betonu komórkowego tworzy formę i ciepłą osłonę. To rozróżnienie decyduje o tym, jak dobiera się kształtki do ściany. Pełną ofertę kształtek U z betonu komórkowego opisaliśmy na osobnej stronie produktowej.
Wieńce stropowe z kształtek U na koronie ściany
Najczęstszym zastosowaniem kształtek U jest wykonanie wieńca stropowego. Wieniec to opasujący budynek pas żelbetu na koronie ściany nośnej. Spina on ściany i przenosi obciążenia od stropu oraz dachu.
Zamiast budować drewniany szalunek, wykonawca układa kształtki U wzdłuż muru. Wewnątrz umieszcza zbrojenie i wypełnia je betonem. Po związaniu betonu wieniec jest gotowy, a od zewnątrz zakrywa go warstwa betonu komórkowego. Kształtki układa się na tych samych zaprawach co bloczki z betonu komórkowego, więc praca idzie jednym rytmem.
Słupy żelbetowe i wzmocnienia z elementów U
Kształtki U sprawdzają się również przy słupach żelbetowych wzmacniających mury. Wystarczy ustawić dwie kształtki pionowo naprzeciw siebie, aby utworzyć formę na słup. Do środka trafia zbrojenie i beton, tak jak przy wieńcu.
Takie słupy wzmacniają dłuższe ściany i miejsca o większym obciążeniu. Rozwiązanie przydaje się też przy dużych otworach, gdzie mur wymaga dodatkowego usztywnienia. Element z betonu komórkowego znów pełni rolę formy i osłony, a nie części nośnej.
Mostek termiczny na wieńcu, jak ograniczają go kształtki
Żelbetowy wieniec przewodzi ciepło znacznie lepiej niż ściana z betonu komórkowego. Bez osłony powstaje w tym miejscu mostek termiczny, przez który ucieka ciepło. Kształtka U otacza beton warstwą materiału o dobrej izolacyjności termicznej, co ogranicza ten problem.
W ścianach jednowarstwowych sama kształtka może nie wystarczyć. Wtedy między zbrojeniem a zewnętrzną ścianką kształtki dokłada się warstwę styropianu. Taki układ domyka izolację wieńca i mocno ogranicza ucieczkę ciepła. W ścianach dwuwarstwowych zadanie przejmuje dodatkowe ocieplenie elewacji.
Szybsze murowanie i jednorodne lico ściany
Kształtki U skracają czas pracy na budowie. Odpada budowa i rozbiórka drewnianego szalunku pod wieniec. Wykonawca pracuje na jednym materiale, co upraszcza organizację robót.
Druga korzyść dotyczy wykończenia. Gdy wieniec zakrywa beton komórkowy, całe lico ściany jest jednorodne. Tynk trzyma się równo, bez pękania na styku różnych materiałów. Poniższe zestawienie pokazuje różnicę między obiema metodami.
| Cecha | Wieniec w kształtce U | Wieniec w szalunku drewnianym |
|---|---|---|
| Deskowanie | Kształtka jako szalunek tracony | Trzeba zbudować i rozebrać |
| Lico ściany | Jednorodny beton komórkowy | Odsłonięty beton, inny materiał |
| Ryzyko mostka termicznego | Ograniczone przez osłonę z betonu komórkowego | Wysokie bez dodatkowego ocieplenia |
| Wykończenie i tynkowanie | Równa, jednorodna powierzchnia | Wymaga wyrównania styku materiałów |
Jak dobrać kształtki U do ściany i systemu
Dobór kształtek zaczyna się od grubości ściany. Element musi pasować do muru, dlatego kształtki dostępne są w różnych szerokościach. Do ścian jednowarstwowych stosuje się kształtki z grubszą ścianką zewnętrzną, która lepiej izoluje.
Druga zasada dotyczy gęstości. Kształtki dobiera się w tej samej klasie gęstości co pozostałe elementy muru. Dzięki temu ściana pracuje spójnie, a parametry cieplne pozostają wyrównane. Kształtki U należą do systemu SOLBET razem z bloczkami, prefabrykowanymi nadprożami i zaprawami. W razie wątpliwości co do doboru elementów chętnie pomożemy dopasować rozwiązanie do projektu.
Najczęściej zadawane pytania
Do czego dokładnie służą kształtki U z betonu komórkowego
Kształtki U to prefabrykowane elementy w kształcie litery U. Służą jako szalunek tracony do wykonywania wieńców stropowych i słupów żelbetowych. Otaczają zbrojony beton warstwą betonu komórkowego, dzięki czemu lico ściany pozostaje jednorodne.
Czy kształtka U zastępuje zbrojenie i beton w wieńcu
Nie. Kształtka pełni rolę formy i ciepłej osłony, ale nie przenosi obciążeń. Funkcję nośną pełni zbrojenie i beton wylany w jej wnętrzu, dlatego zbrojenie projektuje się zawsze zgodnie z konstrukcją budynku.
Czy kształtki U całkowicie likwidują mostek termiczny na wieńcu
Kształtka mocno ogranicza mostek termiczny, ale w ścianach jednowarstwowych sama nie zawsze wystarcza. Wtedy między zbrojeniem a zewnętrzną ścianką kształtki dokłada się warstwę styropianu. W ścianach dwuwarstwowych izolację domyka ocieplenie elewacji.
Jak dobrać rozmiar kształtki U do grubości ściany
Szerokość kształtki dobiera się do grubości muru, dlatego dostępne są różne rozmiary. Ważna jest też klasa gęstości, która powinna odpowiadać pozostałym elementom ściany. Przy ścianach jednowarstwowych wybiera się kształtki z grubszą ścianką zewnętrzną.
Czy użycie kształtek U przyspiesza budowę w porównaniu z tradycyjnym szalunkiem
Tak, ponieważ odpada budowa i rozbiórka drewnianego deskowania pod wieniec. Wykonawca pracuje na jednym materiale i od razu uzyskuje równe lico ściany. To skraca czas robót i upraszcza późniejsze tynkowanie.
